Đại ý của Từ Minh–thiền sư GENRO, THIÊN KHI NHƯ HUYỄN(Nyogen Senzaki) dịch sang tiếng Anh, ĐỖ ĐÌNH ĐỒNG dịch sang tiếng Việt

VĂN HỌC PHẬT GIÁO có những CÔNG ÁN THIỀN được xem như những truyện ngắn và truyện cực ngắn. Trang Viết Mới sẽ đăng hết 100 công án  thiền trong tập TIẾNG SÁO THÉP, nguyên gốc tác phẩm này là của GENRO, một Thiền sư thuộc dòng Thiền Tào Động Nhật, viết và xuất bản vào năm 1783, THIÊN KHI NHƯ HUYỄN (tức Nyogen Senzaki, 1876-1958), một đệ tử nối Pháp của Hồng Nhạc Tông Diễn (Kogaku Soen) — cũng gọi là Thích Tông Diễn (Soen Shaku), thuộc dòng Thiền Bạch Ẩn Nhật Bản và cũng là Thiền sư đầu tiên đến châu Mỹ — dịch sang tiếng Anh từng chuyện một và kèm theo lời bình riêng của ông, vốn là để cho các đệ tử nói tiếng Anh trên đất Mỹ tham học, và ĐỖ ĐÌNH ĐỒNG  dịch sang tiếng Việt

 

 

 

 

 

ĐẠI Ý CỦA TỪ MINH

 

Thúy Nham nghĩ mình đã đạt được Thiền, rời chùa của Từ Minh đi hành cước khắp cả Trung hoa lúc sư còn là một ông tăng trẻ. Mấy năm sau, sư trở lại viếng chùa xưa, thầy cũ của sư bảo, “Hãy nói tôi nghe đại ý Phật pháp.” Thúy Nham đáp,

 

“Đỉnh núi không mây tụ,

Trăng sáng rơi đáy hồ.”

 

Từ Minh tức giận nhìn người đệ tử già của mình, “Ông đã già rồi, tóc bạcrăng long mà còn kiến giải như thế. Làm sao thoát được sanh tử?” Thúy Nham cúi đầu, nước mắt ràng rụa. Sau vài phút, sư thỉnh cầu, “Xin hòa thượng từ bi nói cho con nghe đại ý Phật pháp.” Từ Minh đáp,

 

“Đỉnh núi không mây tụ,

Trăng sáng rơi đáy hồ.”

 

Từ Minh chưa nói hết câu, Thúy Nham đã ngộ.

 

 

Như HuyễnKhông ngừng suy nghĩ rằng thực tại chơn như ở bên kia trí tưởng tượng, Thúy Nham đã tự lừa mình trong những năm vọng tưởng. Khi đi hành cướcchắc chắn sư đã nói tự do thoải mái về Phật pháp, vay mượn lời của những người khác, và cuối cùng đã cố vượt qua sự giả trá ấy với thầy. Chính những lời đó không có gì sai khi nói ra, nhưng chúng không âm vang từ đáy lòng. Khi Từ Minh tức giận trách mắng, thì trái tim của Thúy Nham lần đầu tiên đảo lộn từ trong ra ngoài, sư thấy cái xấu xí của mình. Hổ thẹn cúi đầu thỉnh cầu thầy nói cho đại ý Phật pháp. Câu đáp là,

 

“Đỉnh núi không mây tụ,

Trăng sáng rơi đáy hồ.”

 

Nó không phải chỉ là sự miêu tả cảnh đẹp, nó là ý chỉ chơn chánh của Phật pháp. Nếu người nghe không nhận ra chân lý vào phút giây như thế, Thiền chỉ là thứ vô dụng trên thế gian.

 

Genro: Thúy Nham đã biết cách lái thuyền xuôi theo dòng, nhưng chưa từng mộng thấy cơn bão đòi hỏi sư phải đi ngược dòng.

 

Ống bễ thổi cao ngọn lửa rèn

Kiếm từng được búa nện trên đe

Cũng cùng là thép ban đầu ấy

Nhưng lưỡi giờ đây khác biết bao!

Please follow and like us: