Hà Giang lang thang ký-NGUYỄN CHU NHẠC

 

Nhà Pao ở Sủng Là, st )

 

6. Kể từ lần gặp nàng Kim ấy, thỉnh thoảng thấy hình bóng nàng Kim trên Facebook, tùy tâm trạng, cũng cảm nhận vào đôi câu. Đã có gì tươi tắn trên những bức ảnh, và như vậy, có thể hiểu với nàng Kim, những tháng ngày u ám đã qua rồi…
Đầu đông năm 2015, tôi lại có chuyến công tác lên Hà Giang, với những người đồng nghiệp, bạn đường quen thuộc là nhà văn Nguyễn Trọng Huân và nhà báo Nguyễn Thịnh. Chuyến đi này mang yếu tố điền dã, thêm tư liệu và lấy cảm hứng để viết bài Tết. Rủ thêm nàng Kim, nhận lời đi cùng. Thẳng đường thành phố Hà Giang, lên cổng trời Quản Bạ, lang thang phiên chợ chợ cuối tuần, rồi Yên Minh, Đồng Văn. Lần đi này, chúng tôi không lên Cột Cờ, Lùng Cú, hay Mã-pì-lèng nữa, mà dừng ở Sủng Là, thăm gia đình anh chàng Vạn Lý. Trước chuyến đi, tôi báo tin, Vạn Lý vui lắm, nhắn qua điện thoại là “ Không cơm hàng cháo chợ gì cả. Chú ưu tiên, ăn bữa cơm gia đình với nhà cháu. Vợ cháu nấu ăn ngon lắm, món miền xuôi, miền ngược đều ngon cả. Rồi chú sẽ thấy…”. Lời quảng bá tài nấu ăn của vợ Vạn Lý nghe thật hấp dẫn. Thực ra, thử tài nấu nướng của vợ Vạn Lý là phụ, cái chính là muốn hưởng cái không khí bữa cơm gia đình trên vùng câo chót vót này.
Đường lên, vẫn quanh co đèo dốc, vượt cổng Trời Quản Bạ, rồi Yên Minh. Vớt vát chút nương rãy hoa tam giác mạch muộn, nên mọi người dừng chân chiêm ngưỡng và chụp ảnh, nhất là khi có mấy cháu bé gái người dân tộc thiểu số trong trang phục dân tộc mình, chụp cùng.
Nghe nói, cái tên hoa tam giác mạch là do dân báo chí đặt cho, dựa theo hình dáng của loài hoa này mà thành tên. Có nhiều người cho mình là tác giả của cái tên và cách gọi này. Thật chẳng biết tin ai. Thực ra, nó chỉ là một loạt cây lương thực có cái tên La-tinh theo phân loại thực vật là Fagopyrum esculentum moench, thuộc họ rau răm Polygonaceae, có khả năng sống trên địa hình núi cao, chịu được hạn hán, nên đồng bào dân tộc Mông , dân tộc Lô Lô gieo trồng theo mua nhằm có thêm nguồn lương thực cứu đói, hoặc làm bánh mà thôi. Cái chính, nó được dân báo chí văn chương nâng tầm lên thành loài hoa đặc biệt ở vùng đất này là do hình thái hoa và màu sắc thay đổi từ khi nở đến lúc tàn. Dẫu sao, loài cây hoa này đã góp phần tô điểm và có sức thu hút khách du lịch, làm nên sự đặc sắc cho vùng cao nguyên đá này…
Đến Sủng Là, chúng tôi cứ tới lui loanh quanh tìm nhà của anh chàng Vạn Lý mà không thấy, mặc dù hơn năm trước, tôi và Trần Đăng Khoa đã ghé thăm. Cho đến khi Vạn Lý bổ ra đường vẫy tay gọi. Thì ra, thay vì cái cửa hiệu bán và sửa chữa điện thoại cũ kỹ hôm nay, nay biến thành cửa hàng một nửa bán đồ gỗ, nửa kia bán đồ điện. Ui chao, anh chàng Vạn Lý đã làm ăn lớn rồi đây, thành ông chủ có cửa hàng to nhất thị tứ Sủng Là rồi.
Ngó nghiêng quanh quất, cái thị tứ này, đã ít nhiều thay đổi, nhà cửa nhiều thêm và cũng có vẻ sầm uất hơn. Điều đáng nói, khí hậu ở khu vực này thật tuyệt vời, rất trong lành và luôn se lạnh ngay cả vào mùa hè. Nó thực sự như một Sapa của vùng cao nguyên đá Hà Giang, ngay cả khi thành phố Hà Giang, thậm chí thị trấn Đồng Văn có nhiệt độ trên 30 độ C thì ở đây cũng chỉ hơn 20 độ C. Nhiệt độ thật lý tưởng cho việc hình thành một khu nghỉ dưỡng mùa hè. Cùng với nhà Pao, bà con ở đây cũng đã biết trồng những loài hoa xứ lạnh, tạo thêm điểm nhấn và sự phong phú cho Sủng Là. Tỉnh, huyện đã biết tận dụng biến nơi đây thành một điểm du lịch của huyện, cùng với Nhà Vương, Cột cờ Lũng Cú, Phó Bảng, phố cổ Đồng Văn, Mã-pì-lèng… khi mà ngày ngày, nhất là vào dịp cuối tuần, đã có những chiếc xe ca đổ dăm bảy chục đến hàng trăm khách ghé đây thăm thú.
Sau chốc lát tay bắt mặt mừng, tôi mới có dịp hỏi thêm Vạn Lý về sự thay đổi cửa hàng. Nắm bẳt được nhu cầu của người dân bản địa, Vạn Lý vay thêm chút vốn, sửa sang lại cửa hàng nhà mình, còn thuê thêm một nhà đối diện để bày bán đồ gỗ, chủ yếu là giường, tủ, bàn ghế, chất lượng tầm tầm, giá cả phải chăng, cùng đó, là một số mặt hàng đồ diện dân dụng thiết yếu. Và bước đầu, có vẻ khấm khá hơn. Vậy là anh chàng đã biết chọn nghề, biết chí thú làm ăn chứ không lông bông như hồi đầu dừng chân chọn mảnh đất này định cư kiếm kế sinh nhai. Chẳng hiểu, những lời tâm huyết về nghề báo, nghề văn gian nan và khó kiếm sống mà tôi nói cùng anh chàng từ những lần gặp trước, với ý tứ khuyên răn, có thấm không mà chàng ta thay đổi hẳn. Khi tôi gợi lại Vạn Lý về cái máu giang hồ tứ chiếng cũ, anh chàng cười sảng khoái, kiểu cười lạ lùng chẳng giống ai, bảo rằng, lâu lâu có bạn cũ dưới xuôi lên rủ rê thì cũng chiều bạn lang thang chút đỉnh thôi, chứ bây giờ máu mê làm ăn lắm rồi, còn phải nuôi mấy đứa nhóc trứng gà trứng vịt nữa chứ. Vậy là ổn.
Bữa cơm gia đình thật ấm cúng và ngon miệng. Vạn Lý mời thêm anh bạn hàng xóm chung vách, chủ cửa hàng sửa chữa xe máy, người dân tộc Mông, vừa bạn nhậu, bạn láng giềng tắt lửa tối đèn có nhau. Trời rét, thức ăn ngon và lạ miệng, nhắm với rượu trắng cao độ, hàn huyên đủ thứ chuyện trên giời dưới biển, miền ngược miền xuôi, làm gì chả ngon. Vạn Lý lấy làm vui, ăn ít, chủ yếu giới thiệu món, uống nhiều và nói cũng lắm. Anh chàng tỏ vẻ hãnh diện với bạn mình khi anh làm bạn với chúng tôi. Còn anh chàng người Mông kia, cũng khéo ăn nói nên không khí thêm phần phấn khích. Quả là, mấy món ăn thịt bò nướng, sườn lợn ướp mắc khén (hạt tiêu rừng), củ cải muối, củ cải xào lòng gà thì là, ăn thật ngon. Nàng Kim và Nguyễn Thịnh tranh nhau nói, còn Nguyễn Trọng Huân chỉ uống, rít thuốc và gật gù, tủm tỉm cười. Nhìn dáng vẻ anh, tôi biết, anh đã nảy ra trong đầu ý tưởng cho những mẩu chuyện ngăn ngắn vui vui đêu đểu trên Facebook của mình.
Tiệc tan, ai cũng ngà ngà say. Vì không định ngủ lại nên chúng tôi đành phải tạm biệt vợ chồng Vạn Lý để về lại thành phố. Vạn Lý mang mấy bao gai dứa, nhỏ chốc lát đã đày củ cải trắng trồng ngay nương sau nhà. Củ cải sạch, nghĩa là không phân hóa học và thuốc trừ sâu, to và ngon mắt. Tuy ngại nặng song không nỡ từ chối tấm lòng của vợ chồng Vạn Lý nên chúng tôi đành chất cả lên xe…
Đường về, tôi mơ màng trong hơi men. Ý nghĩ chập chờn về Vạn Lý, về nàng Kim đang ngồi bên cạnh, rồi về anh chàng Mắt Lạnh Vương Bảo Thương. Ui, thân phận anh chàng Mắt Lạnh cũng lạ lắm. Cha là người dân tộc La Chí bản địa, mẹ là người Hà Nam, lên Hà Giang dạy học từ lúc còn son trẻ, làm cô giáo cắm bản; rồi phải lòng hay trúng bùa ngải gì đó của một chàng trai La Chí. Họ lấy nhau, có hai mặt con, nhưng chàng ta tính khí lang bạt, hay mặc cảm tự ty, đã bỏ nhà lang thang đây đó, nhất định không chịu về nhà, Vợ nhiều lần tìm, rồi sau này, anh em Mắt Lạnh khi khôn lớn cũng đã tìm cha, nhưng không thấy. Chỉ nghe nói ở đây, rồi ở đó, song tìm đến nơi thì chẳng gặp người, sau thì thôi hẳn. Giờ mẹ con họ ra sống ở gần thị trấn Bắc Quang. Chàng Mắt Lạnh sau khi tốt nghiệp trung cấp nghề, vào dạy nhạc họa ở Trường dân tộc nội trú huyện Hoàng Su Phì… Lần này, qua điện thoại, chàng ta báo tin đã có bạn gái và sắp cưới vợ và muốn ra mắt chúng tôi. Mừng cho cu cậu. Vậy là còn cái hẹn với cặp vợ chồng chưa cưới Mắt Lạnh tại thành phố Hà Giang nữa. Hai bên đường những rừng núi, vực sâu trùng điệp, thấp thoáng. Tôi thiếp đi trong hơi men…

 

 

[còn tiếp]

Please follow and like us: