Triết học của Tết 2022 -QUỲNH IRIS DE PRELLE

 

 

Đó là thc hành s tn ti ca mt truyn thng văn hoá người Vit. Triết hc không đơn thun là tư tưởng hay triết lý ca văn bn mà được chuyn hoá sang hành vi và thc hành văn hoá. Thc hành Văn hóa tết Vit. Hành vi đó lưu gi và lan truyn đến ngày nay. T ý nghĩa xum vy ngày Tết, mi gia đình gp g nhau, người thân bên nhau. T ý nghĩa ca mùa xuân, mi người đi ch Tết mua hoa và sm cây cnh, sm nhng cây mùa mi đến làm đp vườn nhà. T ý nghĩa ca tình yêu thanh xuân, Tết là nhng hn hò ước hn. Tết là khi sinh mùa mi, năm mi, hy vng mi. Con người và t nhiên giao hoà nhau nên không cht cây phá cành, không mang cái đp t nhiên v nhà trong s tham lam vô đi. Tết là mưa bi bay bay đem v s tươi mát nhng mch ngm đt đai, s lng li ca nhng n ào xao xác… 

Tết là hin ti, là ký c. Ký c v quê hương như cái mt quà ch quê, hay cái chõng tre ăn cơm ti nhà ông ni mi ln v thăm quê, là cái chum nh bng sành s đng nước, cm hoa. Hin ti là chúng tôi đây luôn nh đến ngày này, không khí này ca hoa bánh ca trang trí nhà ca, ca s gp g. Bn nhn tin hi đã chun b tết gì chưa, tôi đã ăn bánh chưng, đã sp đt xong nhng chiếc bàn nh xinh cùng hoa và trái, bánh chưng cùng nhng vt dng thân quen ca nếp nhà. 

Triết hc ca Tết phát trin theo ý nim khác nhau ca thi gian. Tết đương đi cn nhiu thi gian ngh ngơi hơn cho riêng tư và gia đình, cho nhng kỳ ngh đ to năng lượng mi cho sc kho ca bn thân. Đó là ý nim ca tết, năm mi kho mnh và bình an. Đó là ý nim ca nhng ngày  mi khi sinh. Triết hc ca Tết không ch còn là nhng mâm cúng bàn th t tiên, tưởng nh mà dành cho ý nghĩa hin ti nhiu hơn đ hướng v tương lai tt đp hơn, mnh m hơn. Triết hc ca Tết Vit mang ý nghĩa lan to toàn cu. Tết tr thành mt t quc tế hoá trong t đin ngôn ng Anh, Pháp, Nht, Hàn… đ nói v văn hoá người Vit chúng ta. Tết là khonh khc nhìn nhng ngày cũ đi qua, nhng thành tu và c nhng mt mát đ hàn gn và cha lành. Thi gian ca Tết dù ngn hay dài cũng là thi gian chuyn giao quan trng, thi gian giao tha ca năm hay thi gian giao tha ca  nhng con người, s phn. Có th là nhng năm l hoc chn khác nhau nhưng nhng du mc ca đa tr lên 10 hay người thanh niên 20, người trung niên 40 đến người già tui 60 bt đu nhng ngày tháng chun b v hưu ngh ngơi mt cuc đi dài làm vic… Tết m ra nhng trang sách mi, nhng người đc tâm tư bên nhng áng văn chương thi đi hay nhng thi ca và tình yêu bt tuyt như nhng khát vng đy yếm thế, su bi. Tết cha đng tt c bun vui tht vng hân hoan ch mong và ước mng. Tết như mt cô gái tr cha đy sc sng mà cũng như mt người già đang bước vào nhng ngày xế chiu gy guc mong manh…Tết là s dng các sn vt t đa phương, nhng món ngon và quà quý t nhiên, bio hu cơ. Tết là sch s t miếng ăn đến không gian sng, đến rác được gn gàng chia thành các khu vc khác nhau, không bn ngoài đường, không bn nơi nhng nơi công cng. Tết là nim vui sc kho, không nhu quá đà say sưa, không ngã xe tai nn.  Tết bt đi nhng soi mói, tò mò riêng tư cá nhân. Tết là t do thoi mái vui tươi gp mt.  Tết là an toàn tuyt đi. Tết bình an. Tết là tình yêu gia đình, yêu thương cuc đi đy mt nhoài. Yêu thương chính bn thân mình, yêu thương đôi bàn tay ca m, lưng còng ca bà, yêu thương con chó nh bên bếp la hng, con gà kêu quang quác mi sáng sm mai… Yêu thương mnh vườn nhà, chiếc ao nh bên nhng hàng cây sai trĩu qu. Yêu thương người bán hàng chn miếng cá tươi, con gà ri con gà trng, chiếc bánh đa vng bên bếp than hng… Tết bt tn, vô ngôn. Im lng và vĩnh hng tưởng nh. Tưởng nh ch, tưởng nh nhng người đi xa, tưởng nh chính nhng linh hn còn vương vt trong không khí này, trong tinh thn bt đi cht chi, thêm ci dy hơn. Tưởng nh có lúc mình đang chết. Tưởng nh s hi sinh bt ng. Nhng ngu nhiên t Tết. Tết là ý nim. Ý nim ca con người và thi gian, ca hin ti tương lai và quá kh. Quá kh là mt hin ti đi qua và tr thành mt tương lai ca hin tai. Hin ti tr thành quá kh ca tương lai. Tương lai tr thành quá kh ca hin ti. Vòng quay y chính là triết hc ca Tết và nhìn sâu vào nó đ trân trng nhng phút giây hin hu này, s có mt này, s hin din này đây. Tết là ký c thế h, ký c tp th mùa đi dch. Thế h chúng tôi ln lên t nhng năm Đi Mi, s giao thoa vi bên ngoài vi các t chc phi chính ph vi hàng vin tr và s hu ngh ca Liên Bang Xô Viết ri sau đó là m ca vi Hoa Kỳ… mt thế h ca chuyn giao nhiu biến đng đy ni lc mnh m. Mt thế h khác sau chiến tranh. Ký c tp th v mt đi dch ca thế k 21, ca nhng đa tr sinh ra và ln lên ngay lúc này, nhng thi khc ca năm tháng này… vi nhng biến chng luôn thay đi, nhng mũi tiêm chng và nhng bài hc khu trang. 

Tết xa tết gn tết tình yêu. Tết ca thi gian và chuyn đng,  khi sinh như bt đu. Tết như kéo dài thêm ca năm mi ca lch tây t mùa đông sang mùa xuân ca Tết. Tết giao hoà và đan xen thi gian gia nhng mùa và không gian khác. Bng tnh khúc mt mù khói sương ca đông lnh giá như tàn phai. Nhng cánh đào mong manh trong mùa mưa bi bay bay gia bu tri dn sáng lên trong màu ghi bt tuyt. 

Ch tế

Chơi tế

Ngh tế

Ăn tế

Yêu tế

Triết hc Tế

Đc sách Tế

Xine Tế

Du lch Tế

Quà tế

Mng tui tế

Báo Tế

Thơ Tế

Văn chương Tế

Hi ho Tế

Nhc Tế

Pháo Tế

Hàng Tế

Mua sm Tế

Bánh chưng Tết

Cơm Tế

C Tế

Bàn tic Tế

Trang trí Tế

Dn nhà Tế

Qun áo Tế

Không khí Tế

To m Tế

Sinh nht Tế

Còn Tết còn linh hn, tinh thn người Vit Nam. 

Please follow and like us: